Στις μέρες μας διαβάζουμε και ακούμε πολύ συχνά το ότι δεν είμαστε λευκοί η μαύροι η ασιάτες, δεν είμαστε άντρες γυναίκες η άλλο, παρά άνθρωποι. Και μέχρι ενός σημείο έτσι είναι, μέχρι να έρθει η πραγματικότητα των στατιστικών να μας χαστουκίσει με τα ποσοστά της ενδιοικογενειακής βίας , τις συνεχόμενες δολοφονίες, τις ανισότητες στην εργασία , στην πατριαρχική νοοτροπία που ξεπηδάει από εκεί που δεν θα φανταζόμασταν ποτέ όταν οι άντρες στριμώχνονται και βγάζουν τα νύχια της εξουσίας που θεωρούν ότι έχουν χάσει.
Η εποχή μας είναι πολύ "ελαφριά" σε πολλά θέματα. Όλα εξετάζονται επιφανειακά και ίσως δεν τολμάμε να πάμε πιο βαθιά γιατί αυτό που θα βρούμε δεν θα μας αρέσει καθόλου.
Η εντύπωση που είχαν μέχρι τις πρόσφατες δεκαετίες για τις γυναίκες περνούν χωρίς να το θέλουν πολλές φορές ακόμα και από τις γυναίκες, από γενιά σε γενιά. Από την άλλη, δεν υπάρχει η συνειδητοποίηση των κινδύνων από επιπόλαιες αποφάσεις εκ μέρους των γυναικών.
Αυτές τις μέρες στην Αμερική υπάρχει ένα μεγάλο θέμα με μια περίπτωση σεξουαλικής κακοποίησης σε ένα από τα πιο διάσημα , καλά και ακριβά πανεπιστήμια, το Cornell στην Νέα Υόρκη.
Εκεί λοιπόν, μια κοπελίτσα ήπιε με τις φίλες της, πήγε σε ένα δυο μπαρ με την παρέα της και κατέληξε σε μια αδελφότητα να δει μερικούς φίλους της. Οι "φίλοι", για να συντομεύουμε την ιστορία, όχι μόνο την πότισαν ναρκωτικά αλλά και την βίασαν. Σαν να μην έφτανε αυτό, κάλεσαν στην συνομιλία και άλλους να πάνε για "δωρεάν". Περίπου 60 άτομα διάβασαν το μήνυμα, επτά βιαστές , κανένας ένοχος.
Η αστυνομία του πανεπιστημίου έθαψε το θέμα, ο εισαγγελέας δεν προχώρησε την καταγγελία από το 2022 και το θέμα ανέδειξε η πανεπιστημιακή εφημερίδα αφού συγκέντρωσε αρκετά στοιχεία που δείχνουν ξεκάθαρα για το ότι είχε γίνει. Να σημειώσουμε ότι το πανεπιστήμιο δεν έδωσε πίσω τα χρήματα που είχε δώσει η κοπέλα για να συνεχίσει το έτος σε άλλο πανεπιστήμιο παρά υποχρεώθηκε να βλέπει τους βιαστές της όλη την χρονιά.
Ο ίδιος ο Τραμπ, είπε δημοσίως ότι ...λυπάται τα αγόρια. Για το θύμα, κουβέντα. Μόλις πριν λίγες μέρες η κυβερνήτης της Νέας Υόρκης ανέθεσε σε ανεξάρτητη εισαγγελέα να αναλάβει την υπόθεση.
Δεν είμαστε λοιπόν όλοι το ίδιο όσο και αν ακούγεται ωραίο. Ούτε οι φτωχοί έχουν την ίδια μεταχείριση με τους πλούσιους, ( όπως είναι τα αγόρια), ούτε οι άντρες με τις γυναίκες.
Πολλές γυναίκες έχουν βγει από το τότε που έγινε πολύ γνωστή η ιστορία και μιλούν για τις κακοποιήσεις που έχουν υποστεί όχι μόνο σαν φοιτήτριες αλλά και σαν εργαζόμενες , όπως στο Χάρβαρντ. Φυσικά, οι γυναίκες απολύονται και όσο για τιμωρία, ούτε κουβέντα.
Στο Cornell , η τιμωρία ήταν να γράψουν έκθεση...ότι δεν θα το ξανακάνουν...
Είτε στην Ελλάδα, είτε παντού στον κόσμο, η πατριαρχία είναι βαθιά ριζωμένη, όπως είναι και σε ακραίες μεταφράσεις ορισμένων θρησκειών, κάτι που κάνει τα πράγματα ακόμα χειρότερα.
Μια συγκινητική ιστορία μας έρχεται από το πανεπιστήμιο Κολούμπια όπου το κορίτσι κουβαλούσε ένα στρώμα μέχρι να τιμωρηθεί ο ένοχος της επίθεσης της.. Μπορείτε να το διαβάσετε στο τέλος.
Όσο για την παιδεία- που αναφέρουν με αγανάκτηση τόσοι και τόσοι- όταν η παιδεία ορίζεται από τους μεταρρυθμιστές της εκπαίδευσης που ποτίζει κάθε βαθμίδα εξουσίας και μόρφωσης, τότε για πια παιδεία μιλάμε?
Ας είμαστε ειλικρινείς και ας διδάσκουμε άντρες και γυναίκες, να σέβονται την αυτοδιάθεση των άλλων, και να φεύγουν από γνωριμίες και φιλίες που δεν τους κάνουν να αισθάνονται άνετα.
Και ο κίνδυνος είναι εκεί , όταν
Ο Ζαν-Πωλ Σαρτρ είχε μια ιδιαίτερη, ανοιχτή και ισόβια σχέση με τις γυναίκες, με την πιο γνωστή τη σύντροφό του, τη φιλόσοφο Σιμόν ντε Μποβουάρ. [
1,
2]
Η στάση του Σαρτρ απέναντι στις γυναίκες
- Προτίμηση στη συντροφιά τους: Ο ίδιος ο Σαρτρ έλεγε με ειλικρίνεια ότι προτιμούσε πασιφανώς τη συντροφιά των γυναικών. [1]
- Η σχέση του με τη Σιμόν ντε Μποβουάρ: Μαζί με την Μποβουάρ έδωσαν ένα «σύμφωνο» ανοιχτής σχέσης, βασισμένο στην απόλυτη ειλικρίνεια, την πνευματική ισότητα και την αποφυγή των κλασικών δεσμών του γάμου. Δεν παντρεύτηκαν ποτέ και διατηρούσαν και άλλοι παράλληλους ερωτικούς δεσμούς. [1, 2, 3]
- Η επιρροή του φεμινισμού: Αν και το εμβληματικό έργο για τη θέση της γυναίκας, το «Δεύτερο Φύλο» (1949), το έγραψε η Σιμόν ντε Μποβουάρ, οι φιλοσοφικές ιδέες του Σαρτρ περί ελευθερίας, ευθύνης και υπαρξισμού επηρέασαν βαθύτατα τη σκέψη της και τη διαμόρφωση της σύγχρονης φεμινιστικής
Η Σιμόν ντε Μπoβουάρ (απαντάται και Μπoβουάρ, γαλλικά: Simone de Beauvoir, 9 Ιανουαρίου 1908 – 14 Απριλίου 1986) ήταν Γαλλίδα συγγραφέας, φιλόσοφος, διανοούμενη, ακτιβίστρια και φεμινίστρια. Υπήρξε σύντροφος του διάσημου υπαρξιστή φιλοσόφου Ζαν-Πολ Σαρτρ.
Το γνωστότερο έργο της υπήρξε Το δεύτερο φύλο, μια φεμινιστική ανάλυση της γυναικείας ύπαρξης και της καταπίεσης των γυναικών.
Η «απάντηση» της Σιμόν ντε Μποβουάρ στον
Ζαν-Ζακ Ρουσσώ διατυπώνεται με συστηματικό τρόπο στο εμβληματικό της έργο «Το δεύτερο φύλο» (1949). Η Μποβουάρ ασκεί δριμεία κριτική στον Ρουσσώ, αναδεικνύοντάς τον ως έναν από τους βασικούς εκφραστές της αστικής πατριαρχίας που εγκλώβισε τη γυναίκα στη σφαίρα της εγχώριας υποταγής και της μητρότητας. [
1,
2,
3]
Η φιλοσοφική και φεμινιστική της απάντηση συνοψίζεται σε τρεις κεντρικούς άξονες:
1. Απόρριψη του Νατουραλισμού και της «Φύσης» της Γυναίκας
- Η θέση του Ρουσσώ: Στο έργο του «Αιμίλιος, ή Περί Αγωγής», ο Ρουσσώ υποστηρίζει ότι η γυναίκα (μέσα από τον χαρακτήρα της Σοφίας) είναι από τη φύση της φτιαγμένη για να αρέσει στον άνδρα, να του υποτάσσεται και να υπομένει την αδικία του. Θεωρεί τη γυναικεία υποταγή «φυσικό δεδομένο». [1, 2, 3]
- Η απάντηση της Μποβουάρ: Η Μποβουάρ αντικρούει αυτή την ιδέα με την πασίγνωστη υπαρξιστική της θέση: «Δεν γεννιέσαι γυναίκα, γίνεσαι». Απαντά ότι δεν υπάρχει καμία βιολογική ή «φυσική» μοίρα που να καταδικάζει τη γυναίκα στην υποτέλεια. Η θηλυκότητα και η υποταγή είναι κοινωνικά και πολιτισμικά κατασκευάσματα (gender), τα οποία επιβάλλονται μέσω της ανατροφής και της εκπαίδευσης. [1, 2, 3, 4, 5]
2. Κριτική στην Ανισότητα της Εκπαίδευσης
- Η θέση του Ρουσσώ: Ο Ρουσσώ πρότεινε ένα ριζικά διαφορετικό μοντέλο εκπαίδευσης για τα δύο φύλα. Ενώ ο άνδρας (Αιμίλιος) εκπαιδεύεται για να γίνει ένας ελεύθερος, αυτόνομος πολίτης, η γυναίκα εκπαιδεύεται αποκλειστικά για να εξυπηρετεί τον άνδρα και την οικογένεια. [1, 2]
- Η απάντηση της Μποβουάρ: Η Μποβουάρ επισημαίνει ότι αυτή η σκόπιμα περιορισμένη εκπαίδευση «κόβει τα φτερά» της γυναίκας. Κατηγορεί τον Ρουσσώ και την πατριαρχική κοινωνία ότι εγκλωβίζουν τη γυναίκα στο σπίτι (στην εμμένεια/immanence) και μετά αναρωτιούνται υποκριτικά γιατί ο ορίζοντάς της είναι περιορισμένος. [1, 2]
3. Η Αντίφαση της Ελευθερίας
- Το παράδοξο του Ρουσσώ: Ο Ρουσσώ είναι ο φιλόσοφος που διακήρυξε ότι «ο άνθρωπος γεννιέται ελεύθερος, αλλά παντού βρίσκεται στις αλυσίδες». Ωστόσο, ενώ απαιτεί απόλυτη ελευθερία για τον άνδρα, δικαιολογεί τη δουλεία της γυναίκας. [1, 2]
- Η απάντηση της Μποβουάρ: Η Μποβουάρ αναδεικνύει αυτή την τεράστια αντίφαση. Χρησιμοποιώντας την υπαρξιστική ηθική, τονίζει ότι η ελευθερία είναι καθολικό ανθρώπινο δικαίωμα. Κάθε άνθρωπος (ανεξαρτήτως φύλου) πρέπει να έχει πρόσβαση στην «υπέρβαση» (transcendence) – δηλαδή στη δυνατότητα να επιλέγει ελεύθερα το μέλλον του, να δημιουργεί έργο και να αυτοπροσδιορίζεται έξω από τους ρόλους του γάμου και της ανατροφής των παιδιών. [1, 2, 3]
Συνοψίζοντας, η Μποβουάρ αποδομεί τον «ρομαντικό νατουραλισμό» του Ρουσσώ, αποδεικνύοντας ότι η θεωρία του δεν ήταν παρά μια μεταμφιεσμένη απόπειρα των ανδρών να παρουσιάσουν την ιστορική και κοινωνική καταπίεση της γυναίκας ως δήθεν «θέλημα της φύσης». [
1,
2,
3]
(28 Ιουνίου 1712 - 2 Ιουλίου 1778) ήταν Ελβετός φιλόσοφος, συγγραφέας και συνθέτης του Διαφωτισμού, του οποίου οι ιδέες διαμόρφωσαν τη σύγχρονη πολιτική σκέψη και τη δημοκρατία. [1] Στον Αιμίλιο, ο Ζαν-Ζακ Ρουσσώ αφιερώνει το πέμπτο βιβλίο —γνωστό και ως το κεφάλαιο για τη Σοφία— στη γυναικεία αγωγή, υποστηρίζοντας ότι η εκπαίδευση της γυναίκας πρέπει να στοχεύει αποκλειστικά στο να είναι αρεστή, χρήσιμη και υπάκουη στον άνδρα. [
1,
2,
3]
Η Φύση και ο Προορισμός της Γυναίκας
- Φυσική διαφοροποίηση: Ο Ρουσσώ υποστηρίζει ότι άνδρας και γυναίκα είναι ίσοι ως προς την αξία τους αλλά εντελώς διαφορετικοί στη φύση και στις κλίσεις τους, άρα δεν πρέπει να λαμβάνουν την ίδια παιδεία.
- Προορισμός για την οικογένεια: Η γυναίκα πλάθεται για να εξαρτάται από τον άνδρα και να φροντίζει το σπίτι, ενώ ο άνδρας πλάθεται για να είναι ανεξάρτητος και δραστήριος στον έξω κόσμο.
- Συμπληρωματικός ρόλος: Η αρμονία στην κοινωνία και την οικογένεια επιτυγχάνεται μόνο όταν ο καθένας μένει πιστός στον «φυσικό» του ρόλο.
Η Εκπαίδευση της Σοφίας
- Αποχή από τη θεωρία: Η Σοφία (το ιδανικό ταίρι που προορίζεται για τον Αιμίλιο) δεν εκπαιδεύεται στη λογική, τη φιλοσοφία ή τις επιστήμες, διότι το μυαλό της δεν αντέχει τα αφηρημένα ζητήματα.
- Πρακτικές δεξιότητες: Μαθαίνει δουλειές του σπιτιού, κέντημα, ραπτική, καθώς και πώς να επιδεικνύει καλούς τρόπους και καθαριότητα.
- Η τέχνη της υποταγής: Η εκπαίδευσή της τής μαθαίνει να αποδέχεται την κριτική, να υπομένει τις δυσκολίες και να υποτάσσεται στη βούληση του συζύγου της με χάρη και ευγένεια.
Η Κριτική στο Έργο
- Στέρηση αυτονομίας: Ενώ ο Αιμίλιος μαθαίνει να σκέφτεται ελεύθερα και να γίνεται αυτόνομος πολίτης, η Σοφία μαθαίνει να ζει διαρκώς με γνώμονα τη γνώμη και την επιβεβαίωση των άλλων.
- Πατριαρχικό μοντέλο: Πολλοί μελετητές τονίζουν ότι ο Ρουσσώ περιορίζει τη γυναίκα σε μια κατάσταση μόνιμης ανηλικιότητας, μεταφέροντας την εξουσία του πατέρα άμεσα σε αυτή του συζύγου.
Θέλεις να δούμε πώς αντέδρασαν οι γυναίκες διανοούμενες της εποχής του Διαφωτισμού στις απόψεις αυτές ή να εξετάσουμε κάποιο άλλο έργο του;
Christen Joy
12 YEARS BEFORE THE CORNELL 7, A MATTRESS BECAME A NATIONAL SYMBOL OF CAMPUS SEXUAL ASSAULT
More than a decade ago, a Columbia University student named Emma Sulkowicz became the face of a national conversation about how colleges handle sexual assault.
And she did it by carrying a 50-pound mattress around campus.
Sulkowicz said she was sexually assaulted in her dorm room in 2012 by fellow Columbia student Paul Nungesser.
He denied the allegation.
Columbia ultimately found him not responsible through its disciplinary process.
So during her senior year in 2014, Sulkowicz turned what she said happened to her into her senior art thesis: “Mattress Performance (Carry That Weight).”
The concept was powerful.
She said she would carry that mattress everywhere she went on campus for as long as she and Nungesser remained students at Columbia.
If he left the school, she could put it down.
To class.
Across campus.
Through her senior year.
She wasn't allowed to ask anyone to help her carry it, although she could accept help when other students offered.
And then came graduation.
On May 19, 2015, Nungesser was still at Columbia.
So Emma Sulkowicz carried that mattress across the graduation stage.
Other students helped her along the way.
That image became one of the most recognizable symbols of the national conversation surrounding sexual assault on college campuses — and the question of whether universities were actually doing enough when students reported being assaulted.
And now, more than a decade later, that story is being talked about again as another Ivy League university — Cornell — faces serious questions surrounding Jane Doe's allegations involving the Cornell 7.
But the question feels hauntingly familiar:
When a student reports sexual assault, does the university's process actually protect that student and take the allegations seriously — or does the institution's process ultimately protect itself?
Because that's the part we can't stop asking.
How many times are we going to have this conversation before the systems that are supposed to protect students actually change?
